Mijn naam
is Jaap-Jan
Flinterman (1955), en ik ben als docent Oude
Geschiedenis
verbonden aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Deze
beginpagina
bevat links naar een zestal Nederlandstalige artikelen en bijdragen
die ik
tussen 1995 en 2002 heb gepubliceerd over de regio en de periode die in
mijn
onderzoek centraal staan: de Griekse wereld in de eerste
eeuwen
van
onze jaartelling. Op de tweede helft van deze pagina kun je
links
vinden naar 'een paar
andere teksten': teksten van uiteenlopende aard en
uiteenlopende omvang voor
verschillende doelgroepen,
zoals studenten die snel willen kunnen meepraten over Marx en Bourdieu,
Griekenlandreizigers, liefhebbers van de romans van Louis de Bernières
en
geïnteresseerden in de geschiedenis van het Nederlandse
communisme
of in toekomstvoorspelling aan de hand van dromen in de Grieks-Romeinse
wereld.
De meest spraakmakende groep in onze bronnen wordt, onvermijdelijk,
gevormd door de maatschappelijke bovenlaag in de steden, waaruit de
magistraten en de leden van de stadsraden werden
gerecruteerd. Vertegenwoordigers van deze bovenlaag slaagden
erin
loyaliteit aan Rome te combineren met een sterk op het roemrijke
klassieke verleden georiënteerde beleving van hun Griekse
identiteit. Deze identiteitsbeleving is een van de twee
thema's die centraal staan in de
artikelen op deze site.
Het
artikel draait om het verhaal van een religieuze
freelancer uit de tweede eeuw die een succesvol orakel stichtte,
Alexander van Abonouteichos; en we kennen het verhaal omdat
het is
verteld door
een geniale satiricus, Lucianus van Samosata. Maar het artikel gaat ook
over de controversiële vraag of de opvattingen die de vroegste
christenen over Jezus van Nazaret formuleerden, wellicht beïnvloed zijn
door heidense voorstellingen. De naam van de orakelgod was overigens
Glycon; het ging om een nieuwe manifestatie van de genezende god
Asclepius, in de gedaante van een slang met gedeeltelijk menselijke
trekken, waaronder twee zeer geprononceerde oren.
Dit artikel droeg de
omineuze titel 'The
bubble of the
Second
Sophistic' en was in 1994 gepubliceerd; Brunts centrale stelling was
dat de tweede sofistiek een in ieder opzicht oninteressant
fenomeen was.
Ik hoop dat de
inleiding
nog van nut kan zijn, als kennismaking met (deze geschriften van)
Lucianus en met de de figuren uit zijn tijd, de tweede eeuw n.Chr., die
hij op de korrel neemt: 'filosofische fantasten, suïcidale cynici en
beunhazen in het bovennatuurlijke'. De
namenlijst waarnaar in de noten bij deze inleiding af en toe wordt
verwezen, is
niet opgenomen. Deze
tekst is mede tot stand gekomen dankzij redactionele
bijstand van Jona
Lendering. Het meer dan verdiende 'Dankjewel, Jona' is er
destijds bij
de afronding van het boek bij ingeschoten; bij dezen alsnog.
en tegelijkertijd de
geadresseerde vorstin probeert te paaien door haar te vergelijken met
Aspasia, de maîtresse van de Atheense politiek leider Pericles.
Hoe
werd de
hulpverlening georganiseerd? Op welke manier pasten mensen
rampen van
deze omvang in in hun wereldbeeld? Resultaat waren de twee
bovenstaande
artikelen. Onvermijdelijk komen ook hier sofisten en
religieuze
charismatici weer aan bod, sofisten in het eerste,
charismatici in het
tweede artikel. 
G.E.M.
de Ste. Croix, The
class struggle in the ancient Greek world from the Archaic age to the
Arab conquests
(Londen 1981), 31-69. Ik heb het boek in april 1984 gekocht. Ik had
toen een deeltijdbaantje als docent,
en het kostte bijna 20 % van m'n maandsalaris, maar ik heb er
nooit een moment spijt van
gehad. Ik vind het nog steeds een van de belangrijkste boeken
over
Grieks-Romeinse geschiedenis die in de vorige eeuw zijn geschreven, en
bovendien een van de geestigste. Mijn favoriete citaat maakt deel uit
van een uiteenzetting over de betekenis van de acta van het concilie
van Chalcedon als bron voor sociale geschiedenis (blz. 145-146). Jammer
genoeg, aldus De Ste. Croix, lezen sociaal-historici die acta zelden of
nooit. Eigenlijk worden ze alleen geraadpleegd door kerkhistorici, "and
perhaps not in bulk by many of them, since a large part of the
contents is (or ought to be) rather painful reading for those
of
us who wish to believe that the deliberations and decisions of orthodox
bishops may be expected to reveal the workings of the Holy Spirit."
Enfin, mijn eigen ultrakorte samenvatting van het historisch
materialisme is in hoge mate schatplichtig aan het werk van de in 2000
op 89-jarige leeftijd overleden Britse geleerde, maar een stuk minder
onderhoudend.
In
hoeverre men daarin slaagde kun je lezen in dit artikel, dat
oorspronkelijk werd gepubliceerd in Cahiers over de Geschiedenis van
de CPN
10 (Amsterdam 1985), 9-54. Ik heb van deze herpublicatie op het web
gebruik gemaakt om een aantal hinderlijke zetfouten te
corrigeren.
Wat
doen trouwens al die 'Frankische' en
Venetiaanse kastelen in Griekenland? Waarom zijn de verhoudingen
tussen Grieken en Turken wat minder hartelijk dan je
tussen buren
zou mogen verwachten of in elk geval hopen? En waarom zijn Grieken
allergisch voor Duitse dictaten? In het kader van
een zeer beknopt overzicht
van 4000 jaar Griekse geschiedenis, van 2000 vóór tot 2000 ná
Chr., geeft
deze tekst antwoord op zulke vragen.
Deze webpagina komt zeker voor
uitbreiding in aanmerking, en die zal er in de toekomst ook wel
komen. Voorlopig bestaat het aanbod uit wat aardrijkskunde en
geschiedenis van
het gebied, en uit beschrijvingen van een aantal bezienswaardigheden
van noord (Ástros) naar zuid (Leonídio). De resten van de villa van
Herodes Atticus bij Ástros komen vrij uitvoerig aan de orde, inclusief
de inscriptie met een lijst van gevallenen in de slag bij Marathon die
daar is gevonden, Verder biedt Vakantie
in Kynouría kortere
beschrijvingen met wat foto's van de kloosters Moní Loukoús, Moní Ayíon
Taxiarchón en Moní
Elónis; van het kasteel van Parálio Ástros; van het bergdorp
Kastánitsa; en van de
overblijfselen van klassieke
nederzettingen en heiligdommen op de heuvel Tichió in de buurtschap
Ellinikó Ástrous,
op Nisí Ayíou Andréa; op de kaap ten zuiden van
Paralía Tyroú; op de Profítis Ilías Melánon; en op Kástro bij Áyios
Vassílios. In het zuiden van Kynouría maken we een rondgang langs
monumenten die
herinneren aan de Griekse burgeroorlog: een historische episode waaraan
op Griekstalige webpagina's over de geschiedenis van de regio veel
aandacht wordt besteed. Het geheel wordt
besloten
met een kort bezoek aan Leonídio. Naar weblogs en sites uit de regio
zelf (vaak met schitterende foto's) heb ik ijverig gelinkt.
It adduces a parallel for a
phrase from the so-called Laodice inscription: an epigraphic dossier
concerning the sale, by the
Seleucid
king Antiochus II to his wife or former wife Laodice, of the village of
Pannucome. The sale
can
be
dated to the year 253 BC; Pannucome was situated in what is now
northwestern Turkey, near the modern city of Gönen. In the 1970's and
1980's
there was some
discussion about the question whether the peasants from the
village were included in the sale. I
thought
(and still think) that they were, and that the parallel adduced in this
note
proves that this is the correct interpretation of the royal letter that
constitutes the central document of the dossier.
Unfortunately, the
misunderstanding I tried to dispel in my 1987 contribution still crops
up
in
items of the standard bibliography on the position of native peasants
in Asia Minor.
That is why I have recently returned to the subject: 'Pannucome revisited: lines
11-13 of the Laodice inscription again', ZPE 181, 2012,
79-87. 
(Amsterdam,
Gieben: 1995) was published in 1993 by Styx Publications in
Groningen; it was my doctoral dissertation, supervised by Lukas de
Blois, Professor of Ancient History at the University of
Nijmegen. In
the Netherlands,
dissertations
written in Dutch have to contain a summary in a language
accessible to an international readership. Since at the time I did not
know whether I would receive a translation grant, I wrote a
fifteen-page summary in English (pp. 307-321). The publication, in
1995, of the
translation by Peter Mason made the summary redundant as a device to
bring my dissertation
to the attention of an international readership. However, it may still
come
in handy for those who think a 240-page monograph on the Life of
Apollonius
a bit
too much of a good thing; and it may also be
helpful to
people who
want to complement a partial reading of the book by perusal of a
synopsis. Therefore, I have decided to put it online, even though I
must ask the
reader for his or her clemency, because it was my first extended
exercise in English prose composition. Superfluous to say that
things such as references and bibliography are almost completely
missing. For those see
the book. The summary of the
Dutch-language version is preceded by the table of contents of the
English version.
In these curious texts the
second-century
orator makes a stand against the attack by Plato's Socrates, in the Gorgias,
on oratory and on the four leading statesmen of fifth-century Athens:
Miltiades, Themistocles, Cimon, and Pericles. Crossing swords with
Plato over a distance of half a millennium may strike us as
grotesque, and in dealing with Aristides it is sometimes difficult not
to succumb to the
temptation of having a good laugh at his self-importance and leaving it
at that. But I also found
in these texts much that was intellectually interesting, historically
fascinating, and at times even moving. In the late 1990's the Platonic
orations for some time became the focus of my research, resulting in
two articles: 'The self-portrait of an Antonine orator. Aristides, or.
2.429ff.', in Erik Nis Ostenfeld (ed.), Greek
Romans and Roman Greeks. Studies in cultural interaction. Aarhus Studies in
Mediterranean Antiquity 3 (Aarhus: Aarhus University Press
2002), 198-211); and the paper republished here which originally
appeared in Ancient
Narrative 1 (2000-2001).
The paper focuses on Aristides' constant harping on the fictional
nature of Plato's dialogues. It tries to locate Aristides' observations
on this issue within the tradition of anti-Platonic polemic, to
determine their relationship to theorizing on the dialogue form among
early-imperial Platonists, and to elucidate the functions of this line
of reasoning in Aristides' apologetic strategy.